Wespen in de tuin
Waarom wespen belangrijk zijn en hoe je ze herkent in de tuin
In de tuin komen verschillende soorten wespen voor, van de nuttige sluipwesp tot de Europese en Aziatische hoornaar. Op deze pagina lees je hoe je ze herkent en welke rol ze spelen in de natuur.
Sluipwesp
Sluipwespen lijken op gewone wespen door hun kenmerkende wespentaille. Er bestaan diverse soorten die in grootte variëren van 0,3 mm tot 4,2 cm. Het vrouwtje van de sluipwesp heeft een legboor aan het achterlijf, waarmee ze haar eitjes in andere insecten legt of gif injecteert. Op hun kop bevinden zich antennes waarmee ze kunnen tasten en ruiken. Vrouwelijke sluipwespen hoeven niet te paren om eitjes te leggen. Uit onbevruchte eitjes komen mannelijke sluipwespen voort. Als de eitjes bevrucht worden door een mannetje, ontstaan er vrouwelijke sluipwespen. Sluipwespen zijn niet in staat om te steken of bijten en vormen geen gevaar voor mensen. Voeding van sluipwespen: Sluipwespen voeden zich met suikers, gistend fruit.
Wesp (Vespidae) Wespen hebben een slank lichaam met een duidelijke wespentaille, gele en zwarte strepen en lange antennes. Ze zijn actief van het voorjaar tot de herfst en komen af op zoetigheid, nectar en rijpend fruit. In de tuin zijn wespen belangrijke natuurlijke bestrijders: ze vangen vliegen, muggen, rupsen en andere insecten om hun larven te voeden.
Wespen zijn meestal niet agressief zolang je ze niet wegjaagt of verstoort. Alleen in de nazomer kunnen ze op zoek gaan naar zoet voedsel en sneller op mensen afkomen.
Europese hoornaar (Vespa crabro) De Europese hoornaar is de grootste wespensoort in Nederland. Ze heeft een roodbruine kop, een brede borst en een geel‑zwart achterlijf. Ondanks haar indrukwekkende formaat is de Europese hoornaar niet agressief zolang je het nest niet verstoort.
In de tuin is deze soort juist nuttig: ze vangt vliegen, muggen, rupsen en andere insecten om haar larven te voeden. De Europese hoornaar komt vooral voor in bosrijke gebieden en jaagt meestal in de schemering.
Geelpoothoornaar (Vespa velutina) De Aziatische hoornaar is een invasieve wespensoort die sinds 2017 in Nederland voorkomt. Ze is kleiner dan de Europese hoornaar en heeft een veel donkerder uiterlijk. De soort jaagt actief op honingbijen en andere bestuivers en kan daardoor schade veroorzaken aan de natuur en imkerijen.
Kenmerken:
- Donker lichaam met zwarte borst
- Achterlijf grotendeels zwart, met één oranje band
- Poten zijn geel aan de uiteinden
- Nest vaak hoog in bomen, soms in schuurtjes of onder dakranden
- Minder groot dan de Europese hoornaar
De geelpoothoornaar is niet agressiever dan andere wespen, maar verdedigt haar nest wel fel.
🔍 Verschillen tussen Geelpoothoornaar en Europese hoornaar
Uiterlijk
- Geelpoothoornaar: donker, zwart lichaam, één oranje band, gele pootuiteinden
- Europese hoornaar: roodbruine kop, geel‑zwart achterlijf, veel lichter van kleur
Grootte
- Geelpoothoornaar: 2–3 cm
- Europese hoornaar: 3–4 cm (duidelijk groter)
Gedrag
- Geelpoothoornaar: jaagt actief op bijen, invasief
- Europese hoornaar: jaagt op vliegen, muggen en rupsen, nuttig in de tuin
Nest
- Geelpoothoornaar: grote bolnesten hoog in bomen of onder dakranden
- Europese hoornaar: in holle bomen, schuren of spouwmuren
Risico
Europese hoornaar: geen ecologisch probleem, hoort bij onze natuur
Geelpoothoornaar: ecologisch risico (bijensterfte)